مخاطب شناسی در سخنرانی

مخاطب شناسی در سخنرانی ، یکی از اصول اولیه و اصلی سخنرانی محسوب می‌شود و برای این که بتوانید یک سخنرانی کاملاً حرفه ای و موفق داشته باشید، باید حتماً به این مهارت تسلط کامل داشته باشید. تمامی سخنرانان بزرگ دنیا همیشه قبل از سخنرانی خود ابتدا بررسی می‌کنند که برای چه کسانی می‌خواهند صحبت کنند و بعد کار خود را انجام می‌دهند. پس برای این که شما هم مانند این سخنرانان بزرگ به مخاطب شناسی در سخنرانی مسلط شوید، حتماً تا انتهای این مقاله همراه گام برتر باشید.

در مقاله مخاطب شناسی در سخنرانی می‌خوانید

ما در این مقاله قصد داریم دو مطلب بسیار مهم برای شما بیان کنیم که برای شناخت کامل مخاطبان و راضی نگه داشتن آن ها، رعایت هر دوی آن ها کاملاً واجب و ضروری است. این دو مطلب عبارتند از:

  1. شرایط خود مخاطب در سخنرانی (دموگرافی)
  2. چند نکته مهم برای ارتباط با مخاطب در حین سخنرانی

شک نکنید پس از پایان این مقاله، می‌توانید به خوبی به شناخت خوبی از مخاطبان خود برسید و در مراسم های مختلف مثل مهمانی ها، سخنرانی ها، مکان های رسمی و حتی خواستگاری (مقاله فن بیان در خواستگاری را از دست ندهید) به خوبی صحبت کنید. پس اگر موافقید، ابتدا شروع کنیم با شرایط مخاطبان سخنرانی.

مشاوره تخصصی واتساپ

به شرایط خود مخاطب به خوبی توجه کنید

شرایط مخاطبان شما که قرار است برای آن ها سخنرانی کنید، فوق العاده مهم است. یعنی برای داشتن سخنرانی هر چه بهتر و موفق تر، باید ابتدا مخاطبان خود را بشناسید تا هم بدانید چگونه باید با آن ها صحبت کنید و هم چه مطالبی را برایشان بیان کنید. این شرایط که در اصطلاح به آن ها دموگرافی هم می‌گویند، عبارتند از:

  • تعداد مخاطبان شما چند نفر است؟
  • جنسیت مخاطبانتان چیست؟
  • مخاطبان شما چند ساله هستند؟
  • شغل مخاطبان شما چیست؟
  • مخاطبان شما چه تحصیلاتی دارند؟
  • فرهنگ غالب مخاطبان غالب شما چیست؟
  • مخاطبان چه انتظاری از شما دارند؟

1. تعداد مخاطبان شما چند نفر است؟

اولین نکته ای که برای مخاطب شناسی در سخنرانی باید به آن توجه کنید، این است که ببینید قرار است برای چند نفر صحبت کنید. طبیعتاً نوع صحبت کردن برای ده نفر با صد نفر متفاوت است و نمی‌توانید برای هر تعدادی یک شکل سخنرانی کنید.

مثلاً برای سخنرانی کردن برای ده نفر، ممکن است خیلی استرس نداشته باشید و به راحتی صحبت های خود را بیان کنید. اما وقتی تعداد جمع به صد نفر می‌رسد مسلماً استرس شما هم بیشتر می‌شود و برای این که بتوانید سخنرانی خوبی در این شرایط داشته باشید، باید خودتان را از قبل آماده کرده باشید. در غیر این صورت خبری از یک سخنرانی موفق نخواهد بود.

پس ابتدا ببینید تعداد مخاطبان شما چند نفر است و بعد به ویژگی های دیگر توجه کنید.

قبل از سخنرانی از تعداد مخاطبان خود اطلاع داشته باشید

2. جنسیت مخاطبانتان چیست؟

طبیعتاً نوع سخنرانی کردن برای زن و مرد هم فرق می‌کند. اگر خود شما مرد باشید، مسلماً نمی‌توانید با مخاطبان زن خیلی شوخی کنید و با آن ها راحت باشید. اما با مردها خیلی رابطه خوبی هم خواهید داشت و احتمالاً رابطه صمیمی هم با آن ها برقرار می‌کنید. در مقابل اگر زن هم باشید، نمی‌توانید با مردها رابطه راحتی برقرار کنید.

پس حتماً قبل از سخنرانی، بدانید غالب مخاطبان شما زن هستند یا مرد تا با توجه به آن ها بتوانید شیوه و متن سخنرانی خود را آماده کنید. البته اگر در آماده کردن متن سخنرانی خود هم مشکل دارید، پیشنهاد می‌کنم حتماً مقاله چگونه متن سخنرانی خود را آماده کنیم را هم مطالعه کنید.

3. مخاطبان شما چند ساله هستند؟

قطعاً شما نمی‌توانید مطالبتان را همان طور که برای یک فرد 40 ساله توضیح می‌دهید، برای یک کودک ده ساله هم بیان کنید! باید طرز بیانتان متفاوت باشد تا هم آن کودک ده ساله و هم آن فرد چهل ساله به خوبی مطالب خود را متوجه شوند. پس شناخت دیگری که باید از مخاطبان خود پیدا کنید، سن و سال غالب آن هاست که به شما کمک می‌کند اصلاً چطور باید سخنرانی خود را انجام دهید.

البته این تفاوت بیان، بستگی به فن بیان شما هم دارد. یعنی فقط در صورتی می‌توانید برای افراد با سنین مختلف، مناسب خودشان صحبت کنید که فن بیان قدرتمندی داشته باشید. پیشنهاد می‌کنم حتماً در این رابطه مقاله فن بیان و راه های تقویت آن را هم مطالعه کنید تا به خوبی به این مهارت نیز مسلط شوید.

دانستن سن مخاطبان قبل از سخنرانی ضروری است
دانستن سن مخاطبان قبل از سخنرانی ضروری است

4. شغل مخاطبان شما چیست؟

شغل مخاطبان هم تأثیر بسزایی در سخنرانی شما خواهد داشت. مسلماً تفاوت می‌کند که شما برای یک استاد دانشگاه صحبت می‌کنید یا برای یک دندانپزشک! اگر بیشتر مخاطبین شما یک شغل مشخص داشته باشند کارتان فوق العاده آسان خواهد شد و می‌توانید یک سخنرانی مناسب آن ها آماده کنید. اما اگر شغلشان با یکدیگر متفاوت باشد، باید طوری برنامه سخنرانی خود را بچینید که همه به خوبی صحبت های شما را متوجه شوند و آن ها را درک کنند. اگر این کار را انجام ندهید، مطمئن باشید در سخنرانی ناموفق بوده اید.

5. مخاطبان شما چه تحصیلاتی دارند؟

تحصیلات هم دیگر ویژگی مخاطبان است که باید از آن اطلاع داشته باشید. چرا که باید با افراد، در حد سواد و دانسته هایشان صحبت کنید تا به خوبی فهوای کلام شما را متوجه شوند.

تصور کنید مطالبی را که می‌خواهید برای دکتری یک رشته ای بیان کنید، به یک فرد دیپلمه بگویید! خب طبیعی است که متوجه صحبت های شما نمی‌شود و احتملاً علاقه ای هم برای شنیدن حرف هایتان نداشته باشد. پس حتماً از تحصیلات مخاطبان خود هم اطلاعات داشته باشید یا دست کم طوری صحبت کنید که همه افراد، فارق از تحصیلاتشان، صحبت شما را به خوبی متوجه شوند.

یکی دیگر از راهکارهای مخاطب شناسی در سخنرانی ، دانستن تحصیلات مخاطبان است
یکی دیگر از راهکارهای مخاطب شناسی در سخنرانی ، دانستن تحصیلات مخاطبان است

6. فرهنگ غالب مخاطبان غالب شما چیست؟

فرهنگ هر کدام از مردم با یکدیگر متفاوت است. یکجا ممکن است انجام کاری خوشحالشان کند و یکجای دیگر، همان کار به منزله توهین به آن ها باشد!

پس برای انجام یک سخنرانی خوب و به دور از هر گونه حواشی منفی، باید به این که فرهنگ غالب افرادی که مخاطب شما هستند چیست و چه حرف هایی را باید بزنید و چه حرف هایی را نباید.

7. مخاطبان چه انتظاری از شما دارند؟

در نهایت هم باید حتماً کاری کنید که انتظارات مخاطبانتان از شما به خوبی برآورده شود. اما برای این کار ابتدا باید ببنید مخاطبان شما چه انتظاری ازتان دارند و بعد آن ها را برآورده کنید! اصلاً مگر چیزی غیر از این می‌‎شود؟

پس ابتدا برآورد کنید و ببینید انتظارات مخاطبان از شما چقدر است، بعد به سراغ سخنرانی و نکته گفتن بروید.

در سخنرانی باید کاری کنید که انتظارات مخاطب از شما برآورده شود

چند نکته مهم دیگر در رابطه با مخاطبان

حالا برای این که سخنرانی شما حرفه ای تر و بهتر شود، چند نکته مهم دیگر وجود دارد که حتماً باید به آن ها توجه کنید و آن ها را اجرایی کنید. این تکنیک هایی که اکنون می‌خواهیم به بررسی آن ها بپردازیم، عبارتند از:

  • به محیطی که در آن سخنرانی می‌کنید هم خیلی دقت کنید
  • مواظب خسته نشدن و راحتی مخاطبان خود باشید
  • از مخاطبان خود حسن جویی کنید
  • اصول سخنرانی حرفه ای را به طور کامل رعایت کنید
  • از مخاطبان خود بازخورد بگیرید

1. به محیطی که در آن سخنرانی می‌کنید و راحتی مخاطبان دقت کنید

محیط سخنرانی شما خیلی مهم است. باید تمام حواستان به این باشد که همه چیز مهیا باشد و مخاطبان در محیط خوبی به سخنرانی شما توجه کنند.

چون اگر محیط مناسب نباشد، قطعاً مخاطبان تمرکز خود را از دست خواهند داد و اصلاً علاقه ای به شنیدن صحبت های شما ندارند. حواستان باشد که حتماً از قبل آن محیط را چک کنید که مخاطب در آن جا احساس راحتی کند. خودتان را جای او بگذارید و ببینید که واقعاً راحت هستید؟ اگر بودید که عالی است اما اگر راحت نبودید حتماً همه امکانات لازم را برای آن محیط مهیا کنید.

همچنین سعی کنید تا می‌توانید کاری کنید که مخاطب هنگام سخنرانی شما احساس راحتی کند. از پذیرایی کردن از آن ها گرفته تا برخورد خوب با آن ها یا هر کار دیگری که می‌توانید انجام دهید تا حتماً همه جوره مخاطبانتان احساس خوبی بهشان دست دهد و از سخنرانی شما احساس رضایت کنند.

کاری کنید که مخاطب هنگام سخنرانی احساس راحتی کند

2. مواظب خسته نشدن مخاطبان خود باشید

سخنرانی شما باید آن قدر جذاب باشد که مخاطبتان به هیچ وجه احساس خستگی و بی حوصلگی نکند. اگر می‌توانید از وسایل کمک آموزشی استفاده کنید و یا هر طور که می‌توانید درسخنرانی تان جلب توجه کنید تا مخاطب احساس رضایت و البته نشاط داشته باشد.

برای جلب توجه کردن هم راهکارهای بسیار زیادی وجود دارد؛ از جمله:

  • سوال پرسیدن
  • جا به جا شدن
  • استفاده از فیلم و عکس
  • دادن تمرینات گروهی و عملی به مخاطبان

و… که به تعداد بیشتری از آن ها در مقاله جلب توجه در سخنرانی اشاره کرده ایم که پیشنهاد می‌کنم حتماً آن مقاله را هم مطالعه کنید.

3. از مخاطبان خود حسن جویی کنید

حسن جویی از مخاطبان، یکی از مهم ترین و بهترین راه هایی است که رضایت مخاطب را از سخنرانی شما به شدت بالا می‌برد. همه انسان ها به طور ذاتی علاقه دارند که از آن ها تعریف شود.

خب، وقتی می‌توان به این راحتی حس رضایت را در مخاطب ایجاد کرد، چرا نباید این کار را که اتفاقاً خیلی راحت هم هست انجام نداد؟

پس سعی کنید تا می‌توانید از مخاطبان خود تعریف کنید و به آن ها احساس رضایت دهید.

همه انسان ها به طور ذاتی علاقه دارند که از آن ها تعریف شود
همه انسان ها به طور ذاتی علاقه دارند که از آن ها تعریف شود

4. اصول سخنرانی حرفه ای را به طور کامل رعایت کنید

همان طور که پیش تر هم عرض کردم، سخنرانی یک سری اصول حرفه ای دارد که برای هر چه بهتر شدن، باید حتماً آن ها را رعایت کنید. در اینجا برخی از مهم ترین این اصول را برایتان نام می‌برم:

  1. محکم و استوار صحبت کنید
  2. در مورد علایق مخاطبین بیشتر حرف بزنید
  3. پر انرژی و با هیجان صحبت کنید
  4. از داستان استفاده کنید
  5. مطالب جذاب و منحصر به فرد ارائه دهید
  6. نقطه آغاز و پایان داشته باشید
  7. لحن صحبت کردن خود را کنترل کنید
  8. مختصر و مفید صحبت کنید
  9. صادق باشید

اما اگر می‌خواهید با سایر نکات و اصول سخنرانی حرفه ای که باید حتماً آن ها را رعایت کنید آشنا شوید، پیشنهاد می‌کنم حتماً مقاله اصول سخنرانی حرفه ای را هم مطالعه کنید.

5. از مخاطبان خود بازخورد بگیرید

بعد از پایان هر سخنرانی، سعی کنید از مخاطبان خود بازخورد بگیرید و نقاط ضعف و قوتتان را ارزیابی کنید. این کار را می‌توانید با دادن برگه نظرسنجی، پرسش از آن ها یا هر کار دیگری که فکر می‌کنید مناسب است، انجام دهید.

شک نکنید که بازخورد گرفتن خیلی در پیشرفت شما کمک خواهد کرد و می‌توانید با استفاده از آن ها، هر بار بهتر از دفعه قبل باشید. چون به هر حال مخاطب از دید خودش به سخنرانی شما نگاه می‌کند و با توجه به این که ادراک هر فردی متفاوت است، کلی نکته مثبت و منفی نصیبتان خواهد شد که بسیار به رشدتان کمک می‌کند.

بعد از پایان هر سخنرانی از مخاطبان خود بازخورد بگیرید

بهترین راه مخاطب شناسی در سخنرانی

اما یکی دیگر از راه های فوق العاده خوبی که برای تقویت فن بیان و در کل مهارت های مربوط به آن مثل همین مخاطب شناسی در سخنرانی معمولاً پیشنهاد می‌شود، شرکت در کلاس های مرتبط با فن بیان است. اگر در این کلاس ها به صورت حضوری شرکت کنید که چه بهتر! اما اگر وقت یا حوصله این کلاس ها را ندارید، پیشنهادی که برایتان دارم این است که در کلاس های غیرحضوری فن بیان شرکت کنید. در این کلاس ها علاوه بر این که مطالب فوق العاده درجه یکی یاد می‌گیرید، تمرین های عملی نیز به شما داده می‌شود که با انجام دادن آن ها، شک نکنید بهترین اتفاقات برایتان رقم خواهد خورد.

موسسه گام برتر سال هاست به صورت تخصصی روی موضوع فن بیان در حال فعالیت است و اکنون، دوره ای غیر حضوری برای تثویت فن بیان شما تدارک دیده که با استفاده از آن، می‌توانید به بهترین شکل ممکن فن بیان و مهارت های کلامی خود را تقویت کنید. برای مشاهده توضیحات این دوره که حاضر جوابی یکی از درس های تخصصی آن نیز به شمار می‌آید و تهیه آن، روی دوره فن بیان کلیک کنید.

اگر سوالی هم در رابطه با مهارت مخاطب شناسی در سخنرانی دارید و یا حتی تکنیک دیگری برای این کار می‌شناسید، می‌توانید در بخش نظرات آن را با ما در میان بگذارید تا در اسرع وقت، پاسخ آن را به شما بدهیم و یا از آن استفاده کنیم.

شاد، پیروز و سربلند باشید…

دوره غیر حضوری فن بیان



پاسخ به سوالات

  1. سمیه نوری

    بنظر من باید ببینیم مخاطب دوست داره چی بشنوه همون رو با صداقت کامل ارائه بدیم…

    پاسخ دادن
    1. پارسا هموله | پشتیبانی گام برتر

      وقت بخیر

      بله همین طوره

      خوشحالیم که در حال برداشتن گام برتر زندگیتون هستید…موفق باشید

  2. محمدجواد زارعی

    در سخنرانی مخاطب همه چیز است
    چون ما برای مخاطب قراره که سخنرانی کنیم پس مهم ترین چیز اینه که بتونیم در نهایت رضایت مخاطب رو جلب کنیم
    هدف ما اینه که بتونیم به بهترین شکل ممکن مطالب خودمون رو به دیگران آموزش بدیم
    و شناخت مخاطب میتونه به ما این کمک رو کنه تا بتونیم به درستی به هدف خودمون برسیم
    پس ما باید با استفاده از تکنیک های شناخت مخاطب به این کار بپردازیم تا یک سخنرانی عالی با توجه به شناخت مخاطب انجام بدیم

    پاسخ دادن
    1. پارسا هموله | پشتیبانی گام برتر

      وقت بخیر

      ممنون از نظرتون

      خوشحالیم که در حال برداشتن گام برتر زندگیتون هستید…موفق باشید

  3. حسین بیات

    با سلام وعرض ادب
    1_باید ببینیم مخاطبین چه انتظاری ازما دارند بعد برآورده کنیم
    2_تامیتوانیم کاری کنیم مخاطب احساس راحتی کند
    3_حسن جویی از مخاطبين
    4_داشتن جذابیت درسخنرانی که با داشتن مهارت فن بیان قابل انجام هست
    ممنون از خانم حاجی علی بخاطرمحتوای این مقاله

    پاسخ دادن
    1. پارسا هموله | پشتیبانی گام برتر

      وقت بخیر

      ممنون از نظرتون

      خوشحالیم که در حال برداشتن گام برتر زندگیتون هستید…موفق باشید

  4. ر. نژادشجاعی

    باسلام خدمت شما ؛
    این مقاله هم مثل مقاله های قبل پرازنکته باارزش و کاربردی بود.
    فقط جای یه نکته که استاد مصطفایی همیشه روش تاکید دارن و مرتب هم بیانش میکنن توی جلساتشون ، اینجا خالیه !
    اینکه توی سخنرانی از کارهایی صحبت کنید و توصیه هایی به مخاطبان خودتون داشته باشید که خودتون عملی کرده باشید تا بتونه روی مخاطب تاثیر داشته باشه.
    همانطور که پیامبر عزیزمون به مادری که فرزندش رو پیش ایشون آورده بود تا فرزندش رو منع کنه از خوردن خرمای زیاد ، فرمودند: برو فردا دوباره بیا … پرسیدند چرا ؟ فرمودند من خود امروز خرما خورده ام بنابراین نصیحتم دراو تاثیری نمی گذارد ….!
    چه بسیار سخنرانانی داریم که خود به حرف هایشان عمل نمیکنن …

    امـام صـادق (ع) فـرمود: به راستى هنگامى که عالم به علم خودعمل نکرد, موعظه او در دل هاى مردم اثر نمى کند, همان طور که باران از روى سنگ صاف مى لغزد و در آن نفوذ نمى کند!

    پاسخ دادن
    1. پارسا هموله | پشتیبانی گام برتر

      وقتتون بخیر

      بله حتماً این نکته درست هستش، اما طبیعتاً در مقاله مخاطب شناسی کاربردی نداره و باید در مباحث دیگه سخنرانی آموزش داده بشه

      خوشحالیم که در حال برداشتن گام برتر زندگیتون هستید…موفق باشید

  5. بیتا محمدیان

    با سلام خدمت شما و خسته نباشید از دیدگاه من برای یک سخنرانی خوب غیر از اعتماد به نفس و داشتن اطلاعات و اهمیت به نوع مخاطب مهارت در بیان مطالب و جذابیت نوع بیان موضوع و خلاقیت در نحوه ی برگزاری جلسات سخنرانی هم مهم هست و به نظر من همه جا ممکن هست سخنرانی باشد ولی اگر هر شخصی نوع بیان شخصی خاص خودش برای جدابتر شدن محتوا ایجاد کند هم اهمیت بسزایی دارد و باعث جدابیت بیشتری می شود و مخاطب خاص خودش را هم پیدا می کند پاینده باشید.

    پاسخ دادن
    1. پارسا هموله | پشتیبانی گام برتر

      وقت بخیر

      بله ممنون از نظر مناسب و درستتون.

      خوشحالیم که در حال برداشتن گام برتر زندگیتون هستید…موفق باشید

  6. رقیه کریمی

    سلام. کسی که مخاطب شناس خوبی هست هم در سخنرانی .هم در دوست یابی. هم در تدریس و هم در زندگی خود موفق خواهد بود . چرا که هر کس یک شخصیتی دارد که اگر مخاطب شناسی بلد باشی میتوانی ارتباط خوبی با آنها برقرار کنی و آنها را جذب خودت کنی.

    پاسخ دادن
    1. پارسا هموله | پشتیبانی گام برتر

      وقت بخیر

      بله دقیقا همین طوره…ممنون از نظرتون

      خوشحالیم که در حال برداشتن گام برتر زندگیتون هستید…موفق باشید

  7. صباحی

    خداقوت و خسته نباشید. بسیار جامع و عالی بود. من اکثر اوقات در محافل سخنرانی دچار کسالت و خستگی میشم و همیشه فکر می کردم مشکل از بنده هستش و حالا متوجه شدم که سخنرانان این نکات رو رعایت نمی کردند. قطعا این اصول و قواعد تاثیر گذار خواهد بود.

    پاسخ دادن
    1. پارسا هموله | پشتیبانی گام برتر

      وقت بخیر

      خوشحالیم که در حال برداشتن گام برتر زندگیتون هستید…موفق باشید

دیدگاه خود را ثبت کنید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

-- بارگیری کد امنیتی --